Wiemy, kim byli chrześcijanie w pogańskim Wilnie

15 lipca 2026, 13:25

Przed przyjęciem chrztu przez Litwę w 1387 roku Wilno uchodziło za miasto pogańskie. Jednak w centrum miasta, przy ulicy Bokšto, odkryto cmentarzysko funkcjonujące od drugiej połowy XIII do XIV wieku, na którym praktykowano pochówek szkieletowy zgodny z tradycją chrześcijańską. Zmarłych układano na wznak, na osi wschód–zachód, a w ich grobach archeolodzy znaleźli krzyże i enkolpiony (relikwiarze). Ponad pięćset zachowanych grobów wiąże się z tzw. civitas Ruthenica, dzielnicą ruską wzmiankowaną w kronice Wiganda z Marburga z 1383 roku. Naturalnym jest więc pytanie o pochodzenie tamtejszej ludności. Czy byli to migranci, czy też populacja miejscowa, która przyjęła prawosławie.



Zwiększa wagę, zmniejsza mózg

21 kwietnia 2010, 11:27

Trzy lata temu genetycy odkryli wersję genu, która aż o 2/3 zwiększa ryzyko otyłości. Okazuje się jednak, że allel FTO (od ang. fat mass and obesity associated), który najczęściej występuje u osób pochodzenia europejskiego, wiąże się także z utratą tkanki mózgowej.


Bardzo skuteczny bezprzewodowy plaster na migrenę

2 marca 2017, 16:02

Bezprzewodowa opaska na ramię, na którą składają się gumowe elektrody i chip, może uwolnić chorych od migren.


Korzystanie z AI przez uczniów pogarsza wyniki egzaminów

2 września 2026, 08:40

Sztuczna inteligencja pozwala uczniom szybciej wykonywać zadania domowe i zdobywać za nie lepsze oceny. Jednak cierpi na tym nauka. Badanie przeprowadzone w chińskich szkołach pokazuje, że uczniowie, którzy „odrabiali” zadania domowe korzystając z AI, gorzej wypadali na egzaminach, niż ich koledzy, którzy zadania domowe robili samodzielnie.


Kaloryczność wpływa na nietrzymanie moczu

17 maja 2010, 09:32

Kobiety, które dostarczają swojemu organizmowi wiele kalorii lub wolą tłuszcze nasycone od zdrowych tłuszczów, bez względu na masę ciała, znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka dla nietrzymania moczu (American Journal of Epidemiology).


Badanie mikrobiomu orek z oddechu

3 kwietnia 2017, 10:45

Kropelki i gazy wydobywające się z otworów nosowych orek napotkanych u wybrzeży Pacyfiku dają naukowcom wgląd w stan zdrowia tych waleni. Ujawniają też bakterie i grzyby, które mogą zagrażać ssakom.


Dlaczego komary Cię (nie) lubią?

4 lipca 2006, 19:29

Jedni ludzie przyciągają całe roje komarów, inni zaś prawie nigdy nie są gryzieni. Dlaczego się tak dzieje?


Wino i herbata — zabójcy raka prostaty

11 czerwca 2010, 11:59

Zdrowotne i przeciwnowotworowe właściwości zielonej herbaty i czerwonego wina są znane od dawna. Ostatnie badania nie tylko dowiodły, że to działanie jest silniejsze, niż dotąd sądzono, ale przyniosły dokładną wiedzę na temat mechanizmu ich działania.


Parkinson rozwija się w jelitach i dociera do mózgu za pośrednictwem nerwu błędnego?

27 kwietnia 2017, 10:01

Choroba Parkinsona może się zaczynać w jelicie i rozprzestrzeniać do mózgu za pośrednictwem nerwu błędnego.


Dlaczego słonie nie lubią wzniesień

25 lipca 2006, 15:07

Słonie zrobią wszystko, by uniknąć drogi pod górę, ujawniły najnowsze badania satelitarne. Wyjaśnieniem może być ich doskonale zrównoważony metabolizm. Obliczenia wykazały, że zwierzęta musiałyby godzinami jeść, by uzupełnić energię zużytą podczas wspinaczki na niewielkie nawet wzniesienie.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy